કેન્સર દર્દીઓ સાથે ખતરનાક ખેલ
કેન્સરની સારવાર માટે જીવન બચાવનારી દવા સમજીને રૂ.1 લાખ સુધી ચૂકવનારા દર્દીઓને જ નકલી ઈન્જેક્શન પધરાવી દેવામાં આવતું હતું. દિલ્હી પોલીસની ક્રાઇમ બ્રાન્ચની તપાસમાં સામે આવેલા આંતરરાજ્ય રેકેટમાં Avelumab નામના મોંઘા કેન્સર ઈન્જેક્શનના એક બેચ અંગે તપાસ દરમિયાન તેમાં દવાના બદલે માત્ર પાણી હોવાનો મામલો સામે આવ્યો છે. આ સમગ્ર કૌભાંડમાં નકલી દવાઓ ઉપરાંત હોસ્પિટલ અને સરકારી સપ્લાયમાંથી દવાઓ ગેરકાયદેસર રીતે વાળવાનો પણ આરોપ છે.
7 રાજ્યો સુધી ફેલાયેલું નેટવર્ક
દિલ્હી પોલીસની ક્રાઇમ બ્રાન્ચે આ કેસમાં અત્યાર સુધી 17 આરોપીઓની ધરપકડ કરી છે. તપાસ દરમિયાન 588 ભરેલા એન્ટી-કેન્સર વાયલ, 6 ખાલી વાયલ, 7 ખાલી બોક્સ, અન્ય દવાઓના 3,021 યુનિટ અને આશરે રૂ.50 લાખ રોકડ મળી આવી છે. જપ્ત દવાઓમાં Darzalex, Imfinzi, Erbitux, Opdyta, Gazyva, Bavencio, Adcetris અને Keytruda જેવી મોંઘી દવાઓનો સમાવેશ થાય છે. જપ્ત માલની અંદાજિત કિંમત આશરે રૂ.9 કરોડ હોવાનું પોલીસે જણાવ્યું છે.
દવા નહીં, ઈન્જેક્શનમાં પાણી!
આ રેકેટની તપાસમાં Avelumab ઈન્જેક્શનનો ચોંકાવનારો મામલો સામે આવ્યો છે. દિલ્હીના બ્લેક માર્કેટમાં આશરે એક લાખ રૂપિયામાં વેચાતા ઈન્જેક્શનના નમૂનાની તપાસ બાદ તેમાં કેન્સર સામે અસર કરતો મૂળ દવાઈયુક્ત ઘટક ન હોવાનું અને અંદર માત્ર પાણી હોવાનો રિપોર્ટ સામે આવ્યો છે. આ મુદ્દે દવા ઉત્પાદક કંપની મારફતે જર્મનીમાં કરાયેલી તપાસનો પણ ઉલ્લેખ થયો છે.
ત્રણ રસ્તે આવતી દવાઓનો કાળો ખેલ
પોલીસના જણાવ્યા પ્રમાણે સિન્ડિકેટ સુધી દવાઓ ત્રણ અલગ રસ્તે પહોંચતી હતી. એક તરફ અનધિકૃત સ્ત્રોતોમાંથી નકલી દવાઓ ખરીદાતી હતી. બીજી તરફ હોસ્પિટલોમાં કેન્સરના દર્દીઓ માટે રાખવામાં આવેલી દવાઓ ગેરકાયદેસર રીતે બહાર કાઢવાનો આરોપ છે. ઉપરાંત સરકારી સંસ્થાઓ અને ગોડાઉનમાંથી સરકારી સપ્લાયની દવાઓ પણ બ્લેક માર્કેટમાં વાળવામાં આવતી હોવાની તપાસમાં માહિતી મળી છે.
રીપેકિંગથી અસલી દેખાડવાનો ખેલ
આરોપીઓ દવાઓને કાયદેસર દેખાડવા માટે જૂના કાર્ટન અને ખાલી બોક્સનો ઉપયોગ કરતા હોવાનો પોલીસનો આરોપ છે. તપાસમાં બેચ નંબર, MRP અને અન્ય ઓળખચિહ્નો એસીટોન જેવા કેમિકલથી દૂર કરીને ફરી પેકિંગ કરવામાં આવતું હોવાનું સામે આવ્યું છે. દવાઓના વ્યવહારો સાથે જોડાયેલી ડાયરી, રજિસ્ટર, ઇલેક્ટ્રોનિક ડિવાઇસ અને પેકેજિંગ સામગ્રી પણ જપ્ત કરવામાં આવી છે.
હવે સમગ્ર સપ્લાય ચેઇનની તપાસ
આરોપીઓમાં દવા વેપારીઓ, વચેટિયાઓ અને હોસ્પિટલ સાથે જોડાયેલા લોકોનો પણ સમાવેશ થાય છે. પોલીસ હવે દવાઓ ક્યાંથી આવી, કોને વેચવામાં આવી અને આ ગેરકાયદેસર સપ્લાય ચેઇનના અંતિમ લાભાર્થી કોણ હતા તેની તપાસ કરી રહી છે. સાથે જ નાણાકીય વ્યવહારો અને અન્ય સંડોવાયેલા લોકોની ભૂમિકા પણ તપાસ હેઠળ છે.
નોંધ: Avelumabના ચોક્કસ નમૂનામાં પાણી હોવાની વિગતો તાજેતરના અહેવાલોમાં પોલીસ તપાસના આધારે સામે આવી છે. સમગ્ર કેસમાં અંતિમ કાનૂની નિષ્કર્ષ તપાસ અને કોર્ટની કાર્યવાહી બાદ જ સ્પષ્ટ થશે.