દર વર્ષે અષાઢ સુદ બીજના દિવસે ભગવાન જગન્નાથ, ભાઈ બલભદ્ર અને બહેન સુભદ્રાની ભવ્ય રથયાત્રા નીકળે છે. ઓડિશાના પુરીથી લઈને અમદાવાદ સહિત દેશના અનેક શહેરોમાં લાખો ભક્તો આ પવિત્ર યાત્રામાં જોડાય છે. સનાતન પરંપરામાં આ યાત્રાને માત્ર એક ધાર્મિક ઉત્સવ નહીં, પરંતુ ભક્તિ, સમર્પણ અને મોક્ષનું પ્રતિક માનવામાં આવે છે.
ધાર્મિક ગ્રંથો અનુસાર ભગવાન જગન્નાથ પોતાના ભક્તોને દર્શન આપવા માટે વર્ષમાં એક વખત મંદિર બહાર આવે છે. સ્કંદ પુરાણમાં ઉલ્લેખ છે કે જે ભક્ત રથના દર્શન કરે છે અથવા ભક્તિભાવથી યાત્રામાં જોડાય છે, તેને અનેક યજ્ઞો અને તીર્થયાત્રા જેટલું પુણ્ય પ્રાપ્ત થાય છે. ભગવાન પોતે ભક્તો સુધી પહોંચે છે, તેથી આ યાત્રાને વિશેષ મહિમાવાળી માનવામાં આવે છે.
બ્રહ્મ પુરાણમાં રથયાત્રાને મોક્ષદાયી યાત્રા તરીકે વર્ણવવામાં આવી છે. ધાર્મિક માન્યતા મુજબ આ દિવસે ભગવાનના દર્શન, સ્મરણ અને ભક્તિથી પાપોમાંથી મુક્તિ તથા આધ્યાત્મિક પ્રગતિનો આશીર્વાદ મળે છે. નારદ પુરાણ સહિત અન્ય શાસ્ત્રોમાં પણ ભગવાન જગન્નાથને સમગ્ર સૃષ્ટિના રક્ષક તરીકે વર્ણવવામાં આવ્યા છે અને રથયાત્રા દરમિયાન તેમના આશીર્વાદ દરેક ભક્ત માટે સમાન હોવાનું જણાવાયું છે.
રથયાત્રાની સૌથી મહત્વપૂર્ણ પરંપરા ભગવાનના રથને દોરડાથી ખેંચવાની છે. માન્યતા પ્રમાણે શ્રદ્ધા અને ભક્તિથી રથ ખેંચવાથી વિશેષ પુણ્ય પ્રાપ્ત થાય છે. દર વર્ષે પરંપરા મુજબ નવા લાકડાથી રથનું નિર્માણ કરવામાં આવે છે. ગુજરાતમાં પણ અમદાવાદની રથયાત્રા વિશેષ મહત્વ ધરાવે છે, જ્યાં હજારો ભક્તો ભગવાનના દર્શન માટે ઉમટી પડે છે અને આ ભવ્ય પરંપરાનો સાક્ષી બને છે.

