બાઈક ટેક્સીને લઈને ગડકરીની મોટી અપીલ

દેશમાં બાઈક ટેક્સી સેવાને લઈને કેન્દ્રીય માર્ગ પરિવહન અને હાઈવે મંત્રી નીતિન ગડકરીએ મોટું નિવેદન આપ્યું છે. ગડકરીએ તમામ રાજ્ય સરકારોને ખાનગી મોટરસાઈકલ અને સ્કૂટરનો મુસાફરોના પરિવહન માટે ઉપયોગ કરવાની મંજૂરી આપવા અપીલ કરી છે. તેમના જણાવ્યા પ્રમાણે આ ક્ષેત્ર ગ્રામીણ વિસ્તારોમાં આજીવિકાની નવી તકો ઊભી કરી શકે છે અને આશરે 8 કરોડ લોકો માટે રોજગારની સંભાવના ઊભી થઈ શકે છે. જોકે, બાઈક ટેક્સી ચલાવવાની અંતિમ મંજૂરી અને શરતો રાજ્ય સરકારો નક્કી કરી શકે છે.

ખાનગી બાઈકથી મુસાફરો લઈ જઈ શકાશે?

ગડકરીના જણાવ્યા પ્રમાણે કેન્દ્ર તરફથી ખાનગી ટુ-વ્હીલરનો મુસાફરોના પરિવહનમાં ઉપયોગ કરવા માટે નીતિગત માર્ગ ખુલ્યો છે, પરંતુ કેટલાક રાજ્યોમાં હજુ મંજૂરી આપવામાં આવી નથી. Motor Vehicle Aggregator Guidelines, 2025 હેઠળ રાજ્યોને ચોક્કસ શરતો સાથે નોન-ટ્રાન્સપોર્ટ મોટરસાઈકલને મુસાફરો માટે એગ્રીગેટ કરવાની મંજૂરી આપવાની જોગવાઈ છે. એટલે સમગ્ર દેશમાં બાઈક ટેક્સી આપમેળે શરૂ થઈ ગઈ છે એવું નથી; રાજ્યની મંજૂરી જરૂરી છે.

8 કરોડ લોકોને રોજગારની સંભાવના

ગડકરીએ ખાસ કરીને ગ્રામીણ વિસ્તારોમાં રોજગાર અને આવકની તકો ઊભી કરવાની દિશામાં બાઈક ટેક્સીને મહત્વનું સાધન ગણાવ્યું છે. ખાનગી બાઈક અથવા સ્કૂટરનો યોગ્ય નિયમો હેઠળ ઉપયોગ કરીને લોકો વધારાની આવક મેળવી શકે તેવી સંભાવના છે. જોકે 8 કરોડનો આંકડો ગડકરી દ્વારા દર્શાવાયેલી રોજગારની સંભાવના છે, હાલ મળતી નોકરીઓનો આંકડો નથી.

દરેક રાજ્યમાં નિયમો અલગ હોઈ શકે

બાઈક ટેક્સી માટે દેશભરમાં એકસરખી વ્યવસ્થા લાગુ પડે તે જરૂરી નથી. રાજ્યો પોતાના નિયમો, પરમિટ, ફી અને અન્ય શરતો નક્કી કરી શકે છે. ઉદાહરણ તરીકે મહારાષ્ટ્રે 2025માં બાઈક ટેક્સી માટે નિયમો જાહેર કર્યા છે, જેમાં ડ્રાઈવર, વાહન, એગ્રીગેટર અને સુરક્ષા સંબંધિત વિવિધ શરતો સામેલ છે.

ટ્રાફિક નિયમ તોડનાર ડ્રાઈવરો માટે નવો પોઈન્ટ સિસ્ટમ

બાઈક ટેક્સી ઉપરાંત ગડકરીએ ટ્રાફિક નિયમોના ઉલ્લંઘન માટે Negative Point System લાવવાની પણ વાત કરી છે. પ્રસ્તાવિત વ્યવસ્થામાં દરેક ઉલ્લંઘન બદલ પોઈન્ટ કપાશે અને ચોક્કસ મર્યાદા પાર થયા બાદ ડ્રાઈવિંગ લાઈસન્સ સસ્પેન્ડ અથવા રદ થઈ શકે છે. આ વ્યવસ્થાનો હેતુ વારંવાર ટ્રાફિક નિયમો તોડનારા ડ્રાઈવરો સામે કડક કાર્યવાહી અને માર્ગ સુરક્ષામાં સુધારો કરવાનો છે.

‘સુરક્ષા’ પાયલોટ પ્રોગ્રામ પણ શરૂ

ગડકરીએ ‘સુરક્ષા’ પાયલોટ કાર્યક્રમ પણ શરૂ કર્યો છે. આ પહેલ હેઠળ હાઈવે અને ખાણકામ ક્ષેત્ર સાથે જોડાયેલા ડ્રાઈવરો, બાંધકામ કામદારો તથા અન્ય હાઈ-રિસ્ક વર્કર્સને કાર્યસ્થળ પર મફત તબીબી તપાસ અને કાઉન્સેલિંગ આપવાનું આયોજન છે. શરૂઆતના તબક્કામાં મહારાષ્ટ્રના નાગપુર-કામઠી NH-44ના 150 કિમી વિસ્તારમાં અને ચંદ્રપુરના માઈનિંગ બેલ્ટમાં 10,000 લોકોને આવરી લેવાનું લક્ષ્ય છે