ભારતીય અને વિદેશી નાગરિકો માટે અલગ ફોર્મેટ
પ્રસ્તાવ મુજબ, ભારતીય અને વિદેશી નાગરિકોને આપવામાં આવતા અથવા રિન્યૂ થતા ડ્રાઇવિંગ લાઇસન્સ માટે અલગ ફોર્મેટ રાખવામાં આવશે. લાઇસન્સ લેમિનેટેડ અથવા PVC કાર્ડના સ્વરૂપમાં આપવાની જોગવાઈ પણ પ્રસ્તાવિત છે. અલગ ફોર્મેટનો હેતુ લાઇસન્સની ઓળખ અને ચકાસણીને સરળ બનાવવાનો છે. કાર્ડના ચોક્કસ રંગ અંગેનો દાવો અંતિમ સત્તાવાર વિગતો સાથે ચકાસવો જરૂરી છે.
લાઇસન્સ પર બ્લડ ગ્રુપ અને ઇમરજન્સી નંબર
નવા ડ્રાફ્ટમાં ડ્રાઇવિંગ લાઇસન્સ પર બ્લડ ગ્રુપ, મોબાઇલ નંબર અને ઇમરજન્સી કોન્ટેક્ટ નંબર જેવી વિગતો ફરજિયાત કરવાની દરખાસ્ત છે. અકસ્માત કે કટોકટીની સ્થિતિમાં આ માહિતી ઉપયોગી બની શકે છે. જોકે, આ વિગતોનો સમાવેશ પ્રસ્તાવનો ભાગ છે અને નિયમો અંતિમ સ્વરૂપે અમલમાં આવે ત્યાર બાદ જ તેની વાસ્તવિક સ્થિતિ સ્પષ્ટ થશે.
સલામત ડ્રાઇવિંગના મૂલ્યાંકનમાં 75% ગુણનો પ્રસ્તાવ
ડ્રાફ્ટ મુજબ, સલામત ડ્રાઇવિંગ અંગેના ટ્યુટોરિયલના મૂલ્યાંકનમાં પાસ થવા માટે જરૂરી ગુણ હાલના 60 ટકાથી વધારીને 75 ટકા કરવાનો પ્રસ્તાવ છે. આ ટ્યુટોરિયલ ઓછામાં ઓછું 30 મિનિટનું હોવું જોઈએ તેવી જોગવાઈ પણ સૂચવવામાં આવી છે. આ ફેરફારને સામાન્ય રોડ ડ્રાઇવિંગ ટેસ્ટના તમામ પાસિંગ માર્ક્સમાં વધારો થયો છે એમ સમજવું નહીં; પ્રસ્તાવ ખાસ સલામત ડ્રાઇવિંગ ટ્યુટોરિયલના મૂલ્યાંકન સાથે સંબંધિત છે.
ઉંમર અને સરનામાના પુરાવા માટે નિયમોમાં ફેરફાર
ડ્રાફ્ટમાં ઓળખ, ઉંમર અને રહેઠાણના પુરાવા તરીકે સ્વીકારાતા દસ્તાવેજોની યાદીમાં ફેરફાર સૂચવવામાં આવ્યો છે. તેમાં આધાર કાર્ડ, પાસપોર્ટ, મતદાર ઓળખપત્ર, ઈ-રેશન કાર્ડ, જન્મ પ્રમાણપત્ર તથા નિર્ધારિત સમયમર્યાદાની વીજળી કે ગેસ બિલ જેવી વિગતોનો સમાવેશ થાય છે. એફિડેવિટ અને જીવન વીમા પોલિસી જેવા દસ્તાવેજોને પુરાવા તરીકે સ્વીકારવાની હાલની કેટલીક જોગવાઈઓ દૂર કરવાનો પણ પ્રસ્તાવ છે.
ઓનલાઈન સેવાઓ અને ફીમાં રાહતનો પ્રસ્તાવ
આધાર ઓથેન્ટિકેશન દ્વારા મેળવવામાં આવતી કેટલીક ઓનલાઈન ડ્રાઇવિંગ લાઇસન્સ સેવાઓ માટે ફી માફ કરવાની દરખાસ્ત પણ કરવામાં આવી છે. લાઇસન્સમાં નામ કે સરનામા જેવી વિગતો બદલવાની અરજીનો 15 દિવસમાં નિકાલ કરવાનો પ્રસ્તાવ છે. સરનામું બદલવાની અરજી અંગે 30 દિવસમાં નિર્ણય ન લેવાય તો તેને મંજૂર ગણવાની જોગવાઈ પણ ડ્રાફ્ટમાં સૂચવવામાં આવી છે. આથી અમુક સેવાઓ માટે પ્રક્રિયા સરળ બની શકે છે, પરંતુ અંતિમ અમલ સરકારના નિર્ણય પર આધારિત રહેશે.
નિયમો ક્યારે અમલમાં આવશે?
મંત્રાલયે આ સુધારાઓ માટેનો ડ્રાફ્ટ જાહેર કરીને લોકો અને સંબંધિત પક્ષો પાસેથી સૂચનો તથા વાંધા મંગાવ્યા છે. જાહેરનામા અનુસાર, ગેઝેટમાં સૂચના ઉપલબ્ધ કરાવ્યાની તારીખથી 30 દિવસનો સમય આપવામાં આવ્યો છે. તેથી નવા નિયમો તાત્કાલિક અમલમાં આવી ગયા છે એવું માનવું યોગ્ય નથી. અંતિમ જાહેરનામું બહાર પડે ત્યાર બાદ જ કયા ફેરફારો ક્યારથી લાગુ પડશે તે સ્પષ્ટ થશે.