GST દર બદલવાની નવી વ્યવસ્થા
GSTમાં વારંવાર થતા દરના ફેરફારથી વેપારીઓ અને ઉદ્યોગોને પડતી અનિશ્ચિતતા ઘટાડવા માટે હવે વર્ષમાં માત્ર એક જ વાર GST દરોમાં ફેરફાર કરવાની વ્યવસ્થા તરફ આગળ વધવામાં આવી રહી છે. આ મુજબ ભવિષ્યમાં રેટમાં ફેરફારના પ્રસ્તાવો વાર્ષિક ધોરણે લેવામાં આવશે અને મંજૂર ફેરફારો 1 એપ્રિલથી નવા નાણાકીય વર્ષની શરૂઆત સાથે લાગુ કરવાની દિશામાં આયોજન છે.
1 એપ્રિલથી લાગુ થશે ફેરફાર
નવી વ્યવસ્થા હેઠળ GST દરમાં ફેરફાર અંગેના પ્રસ્તાવો વર્ષમાં એક જ વખત વિચારણા માટે લેવામાં આવે તેવી યોજના છે. એટલે કે વેપારીઓ અને કંપનીઓને સમગ્ર નાણાકીય વર્ષ માટે ટેક્સ દર અંગે વધુ સ્પષ્ટતા મળી શકે છે. આથી કિંમતો નક્કી કરવા, કોન્ટ્રાક્ટ તૈયાર કરવા અને મૂડી ખર્ચનું આયોજન કરવામાં સરળતા રહેવાની અપેક્ષા છે.
હાલની GST વ્યવસ્થામાં શું બદલાયું
સપ્ટેમ્બર 2025માં GST કાઉન્સિલે GST માળખામાં મોટું રેશનલાઇઝેશન કર્યું હતું. અગાઉના 5, 12, 18 અને 28 ટકાના ચાર મુખ્ય સ્લેબને બદલે મુખ્ય દરો તરીકે 5 અને 18 ટકાની વ્યવસ્થા કરવામાં આવી હતી. સાથે કેટલીક લક્ઝરી અને સિન્સ કેટેગરી માટે 40 ટકાનો વિશેષ દર પણ રાખવામાં આવ્યો છે. આ ફેરફારો 22 સપ્ટેમ્બર 2025થી અમલમાં આવ્યા હતા.
આગામી GST કાઉન્સિલમાં શું થશે
8 ઓક્ટોબરે યોજાનારી 57મી GST કાઉન્સિલની બેઠકમાં વ્યાપક GST રેટમાં ફેરફાર મુખ્ય એજન્ડા નથી. બેઠકમાં રેટ રેશનલાઇઝેશન બાદ ઊભા થયેલા મર્યાદિત મુદ્દાઓ, સ્પષ્ટતા અને GST પ્રક્રિયાને સરળ બનાવવાના પ્રસ્તાવો પર ચર્ચા થવાની શક્યતા છે. એટલે હાલના સમયે સામાન્ય રીતે લાગુ GST દરોમાં ફરી મોટો ફેરફાર થવાની અપેક્ષા નથી.
વેપારીઓ માટે શું ફાયદો
વારંવાર GST દરમાં ફેરફાર ન થાય તો વેપારીઓને કિંમતો, સપ્લાય કોન્ટ્રાક્ટ અને રોકાણનું લાંબા ગાળાનું આયોજન કરવામાં વધુ નિશ્ચિતતા મળી શકે છે. જોકે વર્ષમાં એક જ વાર દર બદલવાની વ્યવસ્થા અંગે અંતિમ નિર્ણય અને તેની સત્તાવાર અમલ પ્રક્રિયા કાઉન્સિલના નિર્ણય તથા સંબંધિત નોટિફિકેશન પર આધારિત રહેશે.